CẤP CỨU DỊ VẬT ĐƯỜNG THỞ – KỲ 2

KỲ 2 – ĐỐI VỚI TRẺ TỪ 2 TUỔI TRỞ LÊN

Trong bài “Cấp cứu dị vật đường thở” kỳ 1, chúng tôi đã đưa ra biện pháp sơ cứu dành cho trẻ nhỏ dưới 2 tuổi. Đối với trẻ lớn hơn hoặc trẻ nặng trên 12 kg mà bạn không thể áp dụng thủ thuật “Vỗ lưng ấn ngực” thì phải xử trí thế nào? Kỳ này, chúng tôi sẽ hướng dẫn cách xử trí dành cho trẻ lớn, hãy lưu ý để có thể xử lý thật hiệu quả tại nhà bạn nhé!

Bước 1: Đối với trẻ hơn 2 tuổi, cần chắc chắn trẻ có bị tắc đường thở hoàn toàn hay không? Điều này là tối cần thiết, vì tắc đường thở hoàn toàn và không hoàn toàn có cách xử trí khác nhau.

Vì trẻ đã có thể nhận biết và nói chuyện được nên trước tiên, khi phát hiện trẻ bị hội chứng xâm nhập và suy hô hấp (xem ở bài kì 1), bạn cần hỏi xem “Con có ho được không?”

Bước 2: Nếu trẻ vẫn còn tỉnh táo và có thể trả lời hoặc ho được là tắc đường thở không hoàn toàn. Bạn hãy khuyến khích trẻ ho thật mạnh để dị vật văng ra, đồng thời hỗ trợ cho trẻ bằng cách vỗ gốc bàn tay nhanh và mạnh 5 lần vào lưng trẻ, chỗ giữa hai xương bả vai.

Nếu trẻ không thể ho hiệu quả hoặc không thể trả lời, môi tái, 2 tay nắm chặt cổ họng, thở khò khè, khó nhọc, móng tay chuyển màu xanh, đây là tắc đường thở hoàn toàn. Lúc này, bạn không được vỗ vào lưng trẻ, vì có thể làm dị vật đi sâu vào đường thở, gây tắc nghẽn nặng hơn, ngưng thở nhanh hơn. Hãy tiến hành ngay đến bước 3 trong trường hợp này
Bước 3: Thực hiện nghiệm pháp Heimlich: Đứng hoặc quỳ gối phía sau trẻ, dùng hai tay ôm quanh eo, dưới khung sườn của trẻ. Đặt nắm tay không thuận ở dưới xương ức (trung tâm bụng trẻ), cạnh ngón tay cái tỳ vào bụng, dùng lòng bàn tay thuận bọc nắm tay đặt sẵn lại. Dùng lực hướng lên trên, ra trước, đẩy bụng trẻ 5 lần tạo áp lực cho dị vật văng ra ngoài (lực vừa đủ không làm nhấc chân trẻ khỏi mặt đất).
* Trong trường hợp trẻ bị ngất đi, bạn đặt trẻ trên mặt phẳng cứng, quỳ gối bắt qua người trẻ, đối mặt với trẻ, đặt hai bàn tay chồng lên nhau vùng dưới xương ức của trẻ, đột ngột ấn mạnh và nhanh 5 lần.

Lần lượt thực hiện các bước như trên, kiểm tra giữa mỗi lần xem trẻ đã có dấu hiệu hồi phục hay chưa (nói lại được, ho văng ra dị vật, hồng hào trở lại), đồng thời bạn hãy gọi người giúp đỡ và nhanh chóng đưa trẻ đến cơ quan y tế gần nhất để kiểm tra.

Chú ý là các bước này cũng có thể áp dụng cho người lớn. Nếu bạn bị sặc dị vật và chỉ có 1 mình, hãy nhanh chóng ấn đáy ngực vào lưng tựa của 1 cái ghế hay cạnh bàn để thay lực ấn của người sơ cứu trong  thủ thuật Heimlich nhé!

PHÒNG NGỪA

– Áp dụng các biện pháp phòng ngừa đã nêu ở kỳ 1.

– Đối với trẻ lớn, việc giáo dục trẻ cách ăn chậm nhai kĩ, không vừa uống vừa ăn, không đùa giỡn trong lúc ăn là rất quan trọng.

Tóm lại, bạn hãy thật tỉnh táo để có thể xử trí kịp thời và đúng cách cho con trẻ khi rơi vào tình huống mắc nghẹn trong lúc ăn hoặc mắc dị vật đường thở nhé!

TS. Phạm Diệp Thùy Dương 

Từ khóa liên quan: Heimlich, người lớn, trẻ lớn